FAQ – prawo rodzinne, rozwód, podział majątku

Na stronie można znaleźć praktyczne informacje w zakresie stosowania prawa rodzinnego.

Zainteresowani mogą uzyskać tu odpowiedzi na najczęściej zadawane pytania dotyczące rozwodu, alimentów i podziału majątku. Należą one do najczęściej zadawanych pytań przez osoby, które zwracają się do mnie w takich kwestiach jak rozwód, alimenty i podział majątku.

1) Czy wnosić o rozwód z orzekaniem o winie małżonka, jeżeli w czasie małżeństwa nie pracowałam zarobkowo?

Często małżonkowie umawiają się, że jedno z nich będzie pracować zawodowo, a drugie zajmie się prowadzeniem domu. Wbrew pozorom zjawisko to występuje nie tylko na prowincji, ale także w Warszawie. Jeśli jedno z małżonków jest aktywne zawodowo, to jego możliwości zarobkowe są znacznie większe od możliwości zarobkowych małżonka zajmującego się domem. Jeżeli małżonek pracujący zawodowo ponosi winę za rozwód, to sytuacja majątkowa małżonka niewinnego rozwodu może być po rozwodzie, albo nawet w trakcie rozwodu, bardzo trudna.

Małżonek niewinny rozwodu może być skazany na egzystencję na dużo niższym poziomie od winnego rozwodu. Jeżeli małżonek niewinny rozwodu godzi się na rozwód bez orzekania o winie, to będzie mógł domagać się od małżonka winnego rozwodu alimentów w wysokości zapewniającej mu zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych. Jako adwokat zajmujący się prawem rodzinnym przestrzegam przed takim rozwiązaniem i doradzam domagać się orzeczenia rozwodu z winy drugiego małżonka. Tylko orzeczenie rozwodu z winy drugiego małżonka umożliwia domaganie się zasądzenia alimentów w wysokości zapewniającej niewinnemu rozwodu taki sam poziom życia, jaki wiedzie winny rozwodu .

2) Czy skoro małżonkowie zarabiają na tym samym poziomie, czy występować o rozwód z orzekaniem o winie?

Odpowiedź na tak postawione pytanie nie jest wcale jednoznaczna. Orzeczenie rozwodu z winy małżonka ma takie znaczenie, że małżonek niewinny rozpadu pożycia ma prawo domagać się alimentów zapewniających mu taki sam poziom życia, jakie wiedzie małżonek winny rozwodu. W realiach Warszawy zdarza się, że oboje z małżonków angażują się w życie zawodowe w porównywalnym stopniu i uzyskują porównywalne zarobki. Jeżeli małżonek niewinny rozwodu ma porównywalne zarobki, jak małżonek winny rozwodu, to w zasadzie brak będzie podstaw do zasądzenie na jego rzecz alimentów.

Jako adwokat zajmujący się prawem rodzinnym przestrzegam przed patrzeniem na rzeczywistość z punktu widzenia aktualnej sytuacji. Może zdarzyć się, że małżonek niewinny rozwodu straci pracę lub innych powodów zwiększą się jego uzasadnione potrzeby. Powodem takim może być np. choroba. Wtedy małżonek niewinny rozwodu będzie mógł domagać się od małżonka winnego rozwodu alimentów zapewniających mu taki sam poziomu życia jaki wiedzie małżonek winny rozwodu. Jako adwokat znam także sytuacje odwrotne – małżonek winny rozwodu, którego wina nie została stwierdzona wyrokiem, traci pracę. Wówczas to małżonek winny rozwodu może domagać się od małżonka niewinnego zapewnienia mu poziomu życia gwarantującego zaspokojenie podstawowych potrzeb. Z powyższych względów, jako adwokat, doradzałbym małżonkowi niewinnemu domagać się orzeczenia rozwodu z winy drugiego małżonka. Pamiętajmy o tym, że jeśli małżonek winny rozwodu popadnie w niedostatek, to i tak będziemy mogli mu pomóc, ale lepiej nie narażać się na sytuację, gdy będziemy do tego zobowiązani.

3) Czy małżonkowi przysługują alimenty od byłego małżonka, jeżeli orzeczono rozwód z winy obojga małżonków?

Odpowiedź na tak postawione pytanie zależy od sytuacji majątkowej byłych małżonków. Sytuacja małżonka, który został uznany za współwinnego rozwodu jest zdecydowanie gorsza, niż małżonka niewinnego rozwodu. Małżonek uznany za niewinnego rozwodu może domagać się od małżonka winnego rozwodu zasądzenia alimentów zapewniających taki sam poziom życia jaki wiedzie małżonek odpowiedzialny za rozwód. Małżonek uznany za współwinnego rozwodu może natomiast domagać się zasądzenia alimentów od małżonka współwinnego rozwodu tylko wówczas, jeżeli popadł w niedostatek. Sytuacja takiego małżonka jest podobna do sytuacji, gdy nie małżonkowie wystąpili o nieorzekanie o winie.

4) Czy prawo małżonka niewinnego rozpadu małżeństwa do domagania się od małżonka winnego rozwodu zasądzenia alimentów jest ograniczone w czasie?

Jeżeli został orzeczony rozwód z winy jednego z małżonków, to małżonek niewinny rozwodu może domagać się od małżonka winnego rozwodu zasądzenia alimentów bez względu na upływ czasu jakie upłynął od orzeczenia rozwodu. Prawo do domagania się alimentów wygasa dopiero razie ponownego zawarcia małżeństwa przez małżonka niewinnego rozwodu. Jeżeli natomiast małżonkowie wystąpili o orzeczenie rozwodu bez orzekania o winie, to prawo do domagania się alimentów wygaśnie po upływie 5 lat od orzeczenia rozwodu.

5) Czy w sprawie o rozwód można domagać się zasądzenia alimentów na rzecz małoletnich dzieci?

W sprawach o rozwód można domagać się zasądzenia alimentów na rzecz małoletnich dzieci. Wysokość alimentów na rzecz małoletnich dzieci jest ustalana z jednej strony w oparciu o ich uzasadnione potrzeby, a z drugiej strony o możliwości zarobkowe zobowiązanego. Zasadą jest, że małoletnie dzieci mają prawo do życia na tym samym poziomie, jak ich rodzice. Dlatego też ważne jest ustalenie, jakie są rzeczywiste potrzeby małoletnich dzieci oraz jaka jest sytuacja zarobkowa rodziców.

Ustalając sytuację zarobkową rodziców bierze się pod uwagę ich potencjalne możliwości, a nie zarobki formalnie otrzymywane. Ustalenie potencjalnych zarobków jest o tyle istotne, że ludzie potrafią sztucznie zaniżać swoje zarobki, umawiając się z pracodawcą na wpisanie w umowie o pracę niższej kwoty wynagrodzenia, niż rzeczywiście otrzymywana. Sztuczne zaniżanie zarobków występuje rzadziej w Warszawie, niż na prowincji, ponieważ na terenie m. st. Warszawa wiele osób jest zatrudnionych w korporacjach lub w urzędach administracji publicznej, gdzie takie praktyki z oczywistych przyczyn nie występują. Zjawiska nie należy jednak bagatelizować, ponieważ jako adwokat zajmujący się rozwodami w Warszawie wiem, że zjawisko sztucznego zaniżania dochodów występuje stosunkowo często. Tak samo częste jest zjawisko sztucznego zaniżania dochodów z działalności gospodarczej. Generalnie rzecz biorąc ustalenie potencjalnych możliwości zarobkowych nie jest wcale proste i wymaga zatrudnienia adwokata posiadającego duże doświadczenie w sprawach o rozwody.